ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 4




                                               

Жер қыртысының көнелігі

Жер қыртысының көнелігі. Жер қыртысын құрайтын тау жыныстары бірлестіктерінің ең көне үлгілерін радиологиялық әдістер көмегімен сараптау нәтижелері Жер қыртысының көнелігі шамамен 4 млрд жылға сәйкес келетіндігін көрсетеді.

                                               

Жер қыртысының типтері

Жер қыртысының типтері. Жер қыртысы құрамы мен қалыңдығы бойынша үшке - континенттік, мұхиттық және өтпелі типке бөлінеді. Өтпелі алқаптар қыртысы немесе аралық типті қыртыс шалғайлық теңіздер дамыған ірі континенттердің шеттеріне тән. Мұнда конт ...

                                               

Жер қыртысының құрылысы

Жер қыртысы құрылысының ең маңызды ерекшелігі - тік және көлбеу бағыттарда байқалып, анық білінетін әркелкілігі. Жер қыртысы құрылысының аудандық әркелкілігі алдымен оның континенттер мен мұхит ойпаңдары ауқымындағы құрылысының әр-түрлі болуымен ...

                                               

Жер үсті артиллерия атысы

Жер үсті артиллерия атысы - жабық атыс позицияларынан немесе тура бағытпен ашық атыс позицияларынан жүргізіледі. Ол траектория түрі бойынша төсей, аспалы, мортирлік атысқа бөлінеді. Төсей атыс траекторияларында кейбір жағдайларда рикошетті атыс ж ...

                                               

Жер үстіндегі ядролық жарылыс

Жер үстіндегі ядролық жарылыс - жердің үстінде немесе жарқыл шығару аймағы топырақпен астасатындай биіктікте жасалатын жарылыс. Пішіні жарты шар түрінде болады, жерден шаңды өзімен бірге ілестіре көтеріп, бірнеше минуттан кейін саңырауқүлақ пішін ...

                                               

Жерасты ағымының шығыны

Жерасты ағымының шығыны - қойнауқат қиындысы арқылы уақыт бірлігінде ағып өткен флюид көлемі. Ламинарлық ағыс жағдайында жерасты ағымының шығыны V = K I F теңдеуі көмегімен анықталады, мұндағы V - жерасты ағымының шығыны, К - өтімділік коэффицент ...

                                               

Жерасты газы

Жерасты газы. Жер қойнауының термобаралық жағдайында газ түрінде болатын табиғи ерітінді; қалыпты жағдайда жерасты газы конденсатқа және дербес газға ауысады. Жер қойнауында жерасты газы дисперленген түрде немесе жекелеген жатындар түрінде ұшырас ...

                                               

Жерасты суларындағы газдардың жылыстауы

Жерасты суларындағы газдардың жылыстауы - құрамындағы газдар әдетте еріген күйде болатын жерасты суларының қозғалыстары нәтижесінде сол газдардың жер қыртысына тән бір өңірлерден екінші өңірлерге қоныс аударуы. Суда еріген газдар сол сулармен бір ...

                                               

Жерасты суларының алабы

Өз аумағында сулы қойнауқаттар, ал беткі бөлігінде грунт суларының субалаптары орналасқан, негізінен қатпарлы іргетас көмкерген шөгінді таужыныстардан тұратын ірі ойыс құрылым. Әдетте артезиандық алаптар жерасты суларының алабының жеке түрі ретін ...

                                               

Жерасты суларының В.А.Сулин жасақтаған жіктемесі

Өзінің химиялық құрамының қалыптасуы нақтылы табиғи жағдайда және олардың таужыныстармен әрекеттесуі немесе жаралу тегі жағынан әр түрлі сулардың өзара әрекеттесуі нәтижесінде жүзеге асады деген ұстанымға негізделген жерасты суларының жіктемесі. ...

                                               

Жерасты суларының динамикасы

Жерасты суларының динамикасы – 1. Гравитациялық жерасты суларының жер қыртысына тән тау жыныстары өңірінде әртүрлі табиғи және жасанды факторлар есебінен қозғалуын зерттейтін сала. 2. Жерасты суларының тау жыныстары қимасындағы қозғалысы.

                                               

Жербедер

Жербедер - құрлықтың, теңіздер мен мұхиттар түбінің пішіні, мөлшері, шығу тегі, жасы жоне даму тарихы жөнінен алуан түрлі нысандарының жиынтығы. Ауқымы жөнінен планеталық жербедер нысандары, меганысандар, макронысандар, мезонысандар, микронысанда ...

                                               

Жербедер ерекшеліктері

Жербедер ерекшеліктері.Каспий маңы ойпаты Жалпы Сырт пен Каспий теңізі, Еділ мен Орал алды дөңдігінің аралығындағы алқапты алып жатыр. Оның едәуір бөлігі Қазақстаннан тысқары жерлерді қамтиды. Ойпаттың солтүстік жартысы 50 м биіктікке дейін көтер ...

                                               

Жергілікті бюджет

Жергілікті бюджет - мемлекеттегі әкімшілік-аумақтық бөліктердің өз әлеуметтік-экономикалық бағдарламасын қаржыландыруға арналған ақшалай қорлары. Жергілікті бюджет жыл сайын оған жергілікті салықтан түсетін түсімдер, одан төленетін шығындар, мемл ...

                                               

Жергілікті географиялық терминдер

ЖЕРГІЛІКТІ ГЕОГРАФИЯЛЫҚ ТЕРМИНДЕР – шектелген кеңістікте таралған әр түрлі географиялық нысандардың атаулары. Әр терминнің таралу шегі алғашқы кезде өзі шыққан тіл немесе диалект қолданылған аумақтарға сәйкес келеді. Ал кейінірек олардың қолданыл ...

                                               

Жергілікті жер

Жергілікті жер - барлық элементтерімен: бедерлерімен, өнеркәсіп, ауыл шаруашылық, тұрғылықты жерлерімен, катынас жолдарымен, суымен, әсімдігімен, әлеуметтік-мәдени объектілерімен қоса алғандағы жер жазықтығының бір бөлігі аймағы, ауданы. жер каба ...

                                               

Жергілікті жерді бағалау

Жергілікті жерді бағалау - жағдайды бағалау элементтерінің бір түрі. Командир өзі тікелей жергілікті жердің тактикалық құрылымын карта және аэросурет бойынша қарап, зерделейді. Жергілікті жерді бағалау кезінде бөлімшелердің алға койған ұрыс мінде ...

                                               

Жергілікті жерді газсыздандыру және дезинфекциялау

Жергілікті жерді газсыздандыру және дезинфекциялау - қарсыластың химиялық және бактериологиялық шабуылының зардаптарын жою үшін жүргізілетін іс-шаралардың бірі. Қорғаныс құрылыстарын және жергілікті жерді газсыздандыру мен дезинфекциялау әскерлер ...

                                               

Жергілікті жерді зерттеу

Жергілікті жерді зерттеу - командир мен оның штабының қарсылас туралы мэліметтерді жинау және жинақтау бойынша жүргізетін жүмысы. Нақты жауынгерлік міндеттер мүддесінде жүргізіледі. Топографиялык сипаттамалар, карталар, фототүсірілімдер, сондай-а ...

                                               

Жергілікті жерді инженерлік жабдықтау

Жергілікті жерді инженерлік жабдықтау - өз әскерлеріне ұрыста колайлы жағдай тудыру, карсыластың ұрыс қимылдарын қиындатып, шығынға ұшырату мақсатында жүргізілетін инженерлік жабдыктау. Жергілікті жерді инженерлік жабдықтаудың сипаты әскерлердің ...

                                               

Жергілікті жерді су басуы

Жергілікті жерді су басуы қарсыластың шабуылын кідірту, оның маневрін тежеу, басып алған аумағынан кетуге мәжбүр ету, көпірді бұзу, сал қайыктық және десанттық өткелді жою үшін су бөгетін жасау мақсатымен жергілікті жер учаскелерін әдейі су басқы ...

                                               

Жергілікті жердің бүркемелік қасиеттері

Жергілікті жердің бүркемелік қасиеттері - жер бедерінің ойқырлы болуын, жергілікті заттарды, сондай-ақ жергілікті жердің жалпы касиеттерін және оның негізгі түсін пайдаланып тасалануға мүмкіндік беретін жергілікті жердің қасиеті. Бүркемелік касие ...

                                               

Жергілікті жердің макеті

Жергілікті жердің макеті - жергілікті жер бөлігінің оны неғұрлым жақсы сипаттайтын элементтері және жергілікті заттар көрсетілген кішірейтілген бедері. Жергілікті жердің макеті бөлімшелерде, құрамаларда, бірлестіктерде әскерлердің ұрыс қимылын қа ...

                                               

Жергілікті жердің радиоактивтік зақымдану дәрежесі

Жергілікті жердің радиоактивтік зақымдану дәрежесі - радиация деңгейімен, яғни жер бетіндегі рентген сағатпен өлшенетін гамма және бета - сәулелену қуатымен сипатталады. Жергілікті жердің радиоактивтік зақымдану дәрежесі сонымен бірге, 1 см 2 жер ...

                                               

Жергілікті жердің тактикалық қасиеті

Жергілікті жердің тактикалық қасиеті - ұрысты ұйымдастыруға және жүргізуге, ұрыста әскери техниканы қолдануға, бақылау жағдайына, атыс жүргізуге, бағдарлануға, бүркенішке, сондай-ақ өтімділікке жергілікті жердің ықпалын анықтайтын қасиеттер. Жерг ...

                                               

Жергілікті жердің қорғаныштық қасиеттері

Жергілікті жердің қорғаныштық қасиеттері - жер бедері мен жергілікті заттардың жойғыш құралдардың әсерін бәсеңсітетін ерекшеліктері. Қыратты, сайлы-жыралы, өзекті жерлердің қорғаныштық қасиеттері көп. Мысалы, қыраттардың қарсы беткейінде соққы то ...

                                               

Жергілікті жердің өткізгіштігі

Жергілікті жердің өткізгіштігі - жергілікті жердің ұрыс әрекетін жүргізуге әсерін тигізетін және әскердің, ұрыс техникасының, әсіресе, жолсыз жерлермен жүріп өту жағдайын сипаттайтын негізгі тактикалык құрылымы. Жергілікті жердің өткізгіштігі жер ...

                                               

Жергілікті жерде бағдарлану

Жергілікті жерде бағдарлану - көкжиек түстарына, бедерге және жергілікті жер заттарына байланысты жергілікті жердегі өз орнын және әр түрлі объектілердің орындарын анықтау. Жергілікті жер сипатына, техникалық құралдардың болуына және көру мүмкінш ...

                                               

Жергілікті жерде затты табу

Жергілікті жерде затты табу - жергілікті жерде бақыланатын заттың пішінін картадан табу үшін картаны бағдарлап, одан өз түрған жерінің нүктесін анықтау. Карта бағдарын жылжытып алмай, картадағы орнын табуға тиіс затқа бетті бере қарап түрып, оған ...

                                               

Жергілікті жерде картасыз бағдарлану

Жергілікті жерде картасыз бағдарлану. Жергілікті жердің әскерлердің ұрыс әрекеттеріне ықпалы көп. қарсыласты атыс құралдарынан үлкен шығынға ұшырайтындай етіп позицияны жабдықтайды; карсыластың жаппай жою қаруынан корғану мәселелерін шешеді. Жерг ...

                                               

Жергілікті жерде сабақ өткізу

Жергілікті жерде сабақ өткізу - тактикалық дайындық бойынша сабақ офицерлер, прапорщиктер және сержанттармен топтық жаттығу, тактикалық лездемелер түрінде, ал бөлімшелермен тактикалық саптық және тактикалық сабақтар түрінде өткізілетін дайындық т ...

                                               

Жергілікті заттар

Жергілікті заттар - әскери істе жергілікті жерді зерттеуде, әскерлерді ұрыста басқару, бағдарлау, бағыттау үшін қолданылатын жер үстіндегі жасанды және табиғи объектілер. Координаттары белгілі жергілікті заттар, сондай-ақ ракеталарды жіберу мен а ...

                                               

Жергілікті мемлекеттік басқару

Жергілікті мемлекеттік басқару - Қазақстан Республикасының" Жергілікті мемлекеттік басқару туралы” Заңында және басқа да заң актілерінде белгіленген құзірет шегінде жергілікті өкілді және атқарушы органдардың тиісті аумақта мемлекеттік саясатты ж ...

                                               

Жергілікті ресурстар

Жергілікті ресурстар - жеке мекеменің, кәсіпорынның, есептеу орталығының немесе есептеу желісі торабының ресурстары. Жергілікті ресурстар - ұрыс қимылдары ауданында аймағында орналасқан, әскерлердің күштердің өзінің қажетіне жарата алатын материа ...

                                               

Жергілікті террасалар

Жергілікті террасалар - өзен айналмаларының аңғар ішінде бірте-бірте төмендеп, орын ауыстырып отыруынан аңғарларда пайда болады. Бұл бір эрозия базисының өзінде әр түрлі биіктігі бар жаңа террасалардың бір уақытта өмір сүруіне әкеп соғады. Жергіл ...

                                               

Жергілікті тығыздау

Жергілікті тығыздау - микропрограммалауда қысу. Қысу кезінде микрокомандалар өздері орналасқан бір кірісі мен бір шығысы бар тізбектік блоктардың шекарасынан тысқары жылжымайды.

                                               

Жергілікті шина

Жергілікті шина - дербес компьютердің жеке құрылғыларын қосуға арналған жүйелік шинаның бөлігі. Мыс., ISA шинасына жылдамдығы төмен құрылғылар қосылады, PCI шинасына жылдамдығы жоғары құрылғылар қосылады.

                                               

Жергілікті үйлесімсіздік

Жергілікті үйлесімсіздік - Антиклиндердің дөңесі ретінде байқалатын, бірақ олармен көршілес синклондер ауқымында бірте-бірте беруімен сипатталатын таужыныстардың жастау қабаттарының көне жыныстардың шайылу бетін көмкеруі.

                                               

Жергілікті өзін-өзі басқару

Жергілікті өзін-өзі басқару - мемлекеттегі белгілі бір әкімшілік-аумақтық бөлік тұрғындарының және оның сайланбалы органдарының жергілікті істерді басқару жөніндегі дербес қызметі. Қазақстан Республикасы Конституциясының 1995" Жергілікті мемлекет ...

                                               

Жергілікті өнеркәсіп

Жергілікті өнеркәсіп - шаруашылық саласы. Ол жергілікті шикізат пен өндіріс қалдықтарын пайдаланады және негізінен, жергілікті шаруашылық пен тұрғындар қажеттерін өтейді. Оның негізгі міндеті - халық тұтынатын көпшілік қолды тауарларды, жергілікт ...

                                               

Жергілікті өркениет

Жергілікті өркениет - мәдениеттерінің ұқсастығымен, тарихи тағдырларымен, экономикалық және әлеуметтік-саяси қатынастарымен туыстас халықтардың жиынтығын біріктіретін адамзаттың бөлігі.

                                               

Жерге жеке меншік құқығы

Иелігінде жер учаскесі бар адамдардық меншік құқығы. Учаскенің меншік иесі оны сатуға, тарту жасауға, кепілге беруге немесе жалға өткізуге және тиісті жерлер заңның негізінде айналымнан шығарылмағандықтан немесе айналымда шектелмегендіктен, оған ...

                                               

Жерге заттық құқық

Жерге заттық құқық - Заттық құқық болып саналатын жер пайдалану құқығы, Жеке меншік құқығын жүзеге асырудың бір түрі. Жер үлескісінің қожайыны, егер Қазақстан Республикасының Жер кодексі мен басқа да заңнамалық актілерде, одан басқа нәрселер көзд ...

                                               

Жерге орналастыру

Жерге орналастыру - мемлекеттегі жер қатынастарын, жерді пайдалану мен қорғауды ұйымдастыруға бағытталған іс-шаралар жүйесі. Жерге орналастыру жұмыстары: жерді аймаққа бөлудің республикалық, облыстық, және аймақтық жобалары мен жер ресурстарын па ...

                                               

Жерді алып қою

Жерді алып қою - жер учаскелерін меншік иесінен немесе жерді пайдаланушылардан жергілікті атқарушы органдардың сот шешімі арқылы заң жүзінде мемлекет меншігіне кері қайтаруы. Меншік иелері мен жерді пайдаланушылардан Жерді алып қою тәртібі Қазақс ...

                                               

Жерді бүлдіру

Жерді бүлдіру - экологиялық қылмыс. Жерді улау, ластау немесе улы химикаттарды, тыңайтқыштарды, өсімдіктердің өсуін ынталандырғыштарды және өзге де кауіпті химиялық, радиоактивті немесе биологиялық заттарды сақтау, пайдалану,тасымалдау және кему ...

                                               

Жердің айналуы

Жердің айналуы - Жер шарының эклиптика жазығына е = 66°3345" еңіс бұрышты орналасқан осі бойынша қозғалуы. Бұл бұрыш баяу өзгереді. Егер солтүстік полюстен қараса, Жер сағат тіліне қарсы бағытта айналады. Жердің айналуы Күнді қоршаған бірнеше мың ...

                                               

Жердің бедері және оны пландар мен карталарда бейнелеу

Жердің бедері және оны пландар мен карталарда бейнелеу Жер бетіндегі таулардың, сайлардың, жота-ойпаттардың жинагын жердің бедері дейді. Ал, жер бетіндегі әртүрлі құрылыстар, жолдар, т.б. жиынтыгын геодезияда ситуация дейді. Жер бедері ерекшелікт ...

                                               

Жердің жасы

Жердің жасы - Жердің дербес планета түрінде қалыптасуынан бергі аралықта өткен уақыт мөлшері. Жер қыртысына тән ең көне таужыныстарды және жасынтас кесектерін радиологиялық зерттеу н2тижелері бойынша Жердің жасы шамамен 4.5 - 4.6 млрд жыл деп шам ...

                                               

Жердің көнелігі

Жердің көнелігі. Жердің дербес планета түрінде қалыптасуынан бергі аралықта өткен уақыт мөлшері. Жер қыртысына тән көне жыныстарды және көне жасынтас кесектерін радилогиялық зерттеу нәтижелері жердің көнелігі 4.5-5.5 млрд. жылдар аралығына сәйкес ...