ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 218




                                               

Қарагие

"Қарагие" - ұлттық ойын. Бұл ойын көгалда, спорт алаңдарында өтеді. Ойынға тек ер балалар қатынасады. Олардың саны 3 - 8 адамға дейін, одан да көп болуы мүмкін. Әр ойыншының қолында қайың, ырғай, тал секілді қатты ағаштан жасалған үшы істік тәріз ...

                                               

Қарадала артезиан алабы

Қарадала Артезиан Алабы – Кетпен жотасының Солтүстік беткейі мен Іле өзенінің аралығындағы арынды жер асты суы қалыптасқан аймақ. Алматы облысы Ұйғыр, Еңбекшіқазақ, Райымбек аудандары жерінде орналасқан. Ауданы 20 мың км². 1970 – 72 ж. барланып, ...

                                               

Қаражал көшесі (Астана)

Қаражал көшесі Нұрлыжол көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 380.1 м. Бұрынғы атауы Қ арағанды көшесі. "Интернациональный" тұрғын алабы. Қаражал - Қарағанды облысындағы облыстық маңызы бар қала. Жаңаарқа ауданы аумағында орналасқан.

                                               

Қаражанбасмұнай

Қаражанбасмұнай – мұнай өндірісі кәсіпорны. 1986 жылы құрылған "Қаражанбастерммұнай" тәжірибелік-эксперименттік мұнай-газ өндіру басқармасы негізінде 1994 жылы 16 ақпанда ірге көтерген. Қаражанбас кенішінде шикі мұнай өндірумен айналысады. Қаража ...

                                               

Қаражанбастерммұнай

Қаражанбастерммұнай – мұнай өндірісі кәсіпорны. 1986 жылы қазанда өндірістік басқарма болып құрылған. 1992 жылдан "Қазмұнайгаз" ұлттық компаниясының қарамағында. Басқарма Қаражанбас кен орнынан құрамында шайыр, асфальт, т.б. қоспалары көбірек қою ...

                                               

Қаражар (Толағай төбесі)

Қаражар – Толағай құмының оңтүстік-батысындағы оқшау төбе. Ақтөбе облысы Байғанин ауданы Миялы ауылының оңтүстік-батысында 28 км жерде орналасқан. Жем өзенінің аңғарында. Абсолюттік Биіктігі 85 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай бойлық бағытта 3 км ...

                                               

Қаражар (Үстірт төбесі)

Қаражар – Батыс Үстірт кемерінің Солтүстік-батысындағы төбе. Маңғыстау облысы Қарақия ауданы Қызылсу ауылының шығысында 73 км жерде орналасқан. Абсолюттік Биіктігі 283 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай бойлық бағытта 5 км-ге созылып жатыр, енді же ...

                                               

Қаражар арнасы

Қаражар – Шығыс Каспий алабындағы құрғақ арна. Маңғыстау облысының Құрық ауданы жерімен ағады. Қарынжарық сорының солтүстігінде. Ұзындығы 127 км. Су жиналатын алабы 2260 км². Суы көктемде 4 – 5 күндей ғана болады. Жауын-шашын, қар аз жылдары суы ...

                                               

Қарайту

Қарайту - болат және шойын бөлшектер мен бұйымдарды тоттанбауы үшін сыртына темір тотықтарын жағып қарайту. Оксидтелген темірдің түсі жылтыраған қаракөк және қара болады.

                                               

Қаракемер обалары

Қаракемер - ежелгі заманнан сақталған обалар. Еңбекшіқазақ ауданындағы Түрген өзенінің оң жағасында. 1939 ж. А,Н.Бернштам, 1956 ж., Е.И.Агеева бастаған Жетісу археологиялық экспедициясы зерттеген. Мұнда 22 қорған болған. Диаметрі 12-60 м. Биіктіг ...

                                               

Қаракие ойпаты

Қарақия ойпаты - Маңғышлақтың солтүстік жазығында, Ақтаудан шамамен 50 шақырым жерде солтүстік батыстан оңтүстік мұхит деңгейінен 132м төмен әлемдегі ең терең ойпат орналасқан. Қаракие деген аты түрік тілінен аударғанда "қара аран" деген мағына б ...

                                               

Қаракөл шаруашылығы

Қаракөл шаруашылығы – қой шаруашылығының қаракөл қойын өсіретін саласы. Қаракөл шаруашылығы 1928 ж. Оңтүстік Қазақстан өңірінде "Шымқорған" кеңшарын құрудан басталды. 1941 жылға дейін қаракөл қойын өсіретін 13 кеңшар құрылды. 1941 – 51 ж. 20 кеңш ...

                                               

Қаракөншек

Қаракөншек, Қарақұншық - көне қалашық орны. Шәуілдір ауылынан солтүстік-батысқа қарай, Арыстың Сырдарияға құяр жерінде. 1948 - 49 жылы Оңтүстік Қазақстан археологиялық экспедиция 1959 - 70 ж. Отырар археологиялық экспедиция зерттеген. Сопақша фор ...

                                               

Қаракөншек магистральды каналы

Қаракөншек магистральды каналы - ортағасырлык суландыру жүйесі. Шәуілдір ауылынан солтүстік-батысқа карай 10 км жерде. 1976 ж. Оңтүстік Қазақстан кешенді археологиялық экспедицияның ирригация тобы зерттеген. Бастауын Алтын-арықтан алады. Суды қор ...

                                               

Қарамай

Қарамай - қою, жабысқақ, түсі қара немесе қарасұр келетін тұтқыр зат. Қарамайдың құрамына: ароматты көмірсутектер, бензолдың туындылары және олардың оттегі, азот және күкіртпен қосылыстары кіреді.

                                               

Қарамола

Қарамола - ортағасырлық мекен. Көксарай елді мекенінен оңтүстікке карай 1 км жерде. Ескерткіш дөңгелек төбе пішіндес. Ауданы 60x50 метр, биіктігі 2.50 м. Ескерткіштің толық өлшемін алуға мүмкіндік болмады, өйткені ескерткіш үсті толығымен кейінгі ...

                                               

Қарамырза (ойын)

"Қарамырза" - ойыны басталмас бұрын ойыншылардың алдын ала өзара келісулері бойынша белгіленген ереже хабарланылып қойылады. Біраз уақыттан соң жүргізуші ойнаушыларға бірден "Ойнаймыз" дейді. Барлығы "Ойнаймыз" деп дабырласып отырып, қатарлас оты ...

                                               

Қараоба жерасты су көзі

Қараоба жерасты су көзі, Казталов ауданы жеріндегі Ащыөзек және Сарыөзеннің аралығында, Қараоба ауылынан солтүстік-батысқа қарай 26-28 км қашықтықта орналасқан. Судың орнықты деңгейі 8.321.9 м терендікте байқалады. Скважинадағы су шығыны 12.0-12. ...

                                               

Қарапайым сөздер

Қарапайым сөздер - сөйлеуде қолданылатын, жазба әдебиетте қолданылмайтын, әдеби тіл нормасына сай келмейтін жай дөрекі сөздерді қарапайым лексика дейміз. Мысалы: сумұрын, тыраш, көпей, кемшіл, т. б. Қарапайым сөздер мен әдеби сөздердің лексиканың ...

                                               

Қарапайым сөйлеу тілі

Қарапайым сөйлеу тілі - белгілі бір стильдік мақсатпен сөздерді дөрекі, тұрпайы етіп қолдану тәсілдерін құрайтын сөйлеу тілінің бір түрі. Қарапайым сөйлеу тілінің құрамына мазмұны тұрпайылау, дөрекі сездер, диалектизмдер, жаргондар енеді. Бұлар ж ...

                                               

Қарасай батыр көшесі (Астана)

Қарасай батыр көшесі Мұхамеджан Тынышпаев көшесінен басталып, Аспара көшесінде аяқталады. Ұланбел, Бұланты, А.Байтұрсынов, Жалын көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 1431.1 м. Қарасай батыр 1589-1671 - Қарғалы, Үзынағаш, Қарақыстақ, Қастек, Жиренайғ ...

                                               

Қарасай Сариев

1957-1971 жылы агроном, ферма меңгерушісі, М.Мәметова атындағы кеңшар директорының орынбасары. 1927 жылы Астрахан қаласында балық дайындау мекемесінде. 1930-1943 жылы ауыл шаруашылық артелінде, Бисен ауылдық кеңесінде, "Алға шық" ұжымшарында істе ...

                                               

Қарасақал Ерімбет көшесі (Астана)

Қарасақал Ерімбет көшесі Атасу көшесінен басталып, Сарайшық көшесінде аяқталады. Р.Қошқарбаев, Ә.Ермеков, Қарашаш көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 923.8 м. Бұрынғы атауы Марсовый көшесі. Қарасақал Ерімбет - 1844 жылы Қазалы уезі, Көкаша мекенінд ...

                                               

Қарасеңгір

Қарасеңгір - Талапты ауылдық округі аумағындағы құмды қоныс. Сырдарияның оң жағалық аңғарында 0.5 - 1.5 км, Талапты ауылынан солтүстік-батысқа қарай 9 км жерде орналасқан. Ұзындығы 8 км, енді жері 3 км. Жер бедері тегіс. Шығысында бірнеше қыстау ...

                                               

Қараспанды жаудыру

Қараспанды жаудыру. Қазіргі тілімізде: 1. ақыр заманды төндіру, қауіп-қатерді өсіріп айту; 2. күдер үзіп, түңіле сөйлеу мағыналарында қолданылады. "Бұйра шаш қолы дірілдеп, пенснені кеңсірігіне орнықтырып алды да, қара аспанды жаудыра бастады". Б ...

                                               

Қаратал көшесі (Астана)

Қаратал көшесі Мұқан Төлебаев көшесінен басталып, Айнакөл көшесінде аяқталады. Бесшалқар көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 848.8 м. Бұрынғы атауы №З6 көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы. Қаратал - Балқаш-Алакөл алабындағы өзен, аудан атауы. Алматы об ...

                                               

Қаратал обалары

Қаратал обалары - тарихи ескерткіштер тобы. Үштөбе темір жолы. станциясына барар жолдың бойында, Қаратал өзенінен өтетін көпірдің қасында орналасқан. 1956 ж. Жетісу археол. экспедициясы 44 обаны аршып, зерттеу жұмысын жүргізді. Обалардың биіктігі ...

                                               

Қаратау ақшешегі

Қаратау ақшешегі – орамжапырақ тұқымдасы, ақшешек туысына жататын шала бұта. Тек Қаратаудың тау беткейлері мен биік жартастарында өседі. Биіктігі 2 – 8 см. Тамырдан өсетін жапырақтары жалпақ, ал сабақ бойындағы жапырақтары майда, қандауыр тәрізді ...

                                               

Қаратау гуманитарлық техникалық колледжі

Қаратау гуманитарлық техникалық колледжі - Талас ауданының орталығы Қаратау қаласындағы орта кәсіптік білім беретін оқу орны. Ол 1964 жылы тау-кен-құрылыс техникумы болып ашылған. 1997 жылдан құрылыс техникумы, ал 2003 жылдан гуманитарлық техника ...

                                               

Қаратау кекіресі

Қаратау кекіресі – бұршақ тұқымдасы, кекіре туысына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қаратау кекіресі тек Қаратауда ғана кездеседі. Биіктігі 8 – 15 см, тамыры жуандау келген, жер астындағы тамырлары шашақталған, жер үстіндегілерінің сабақтары ...

                                               

Қаратау кен өңдеу кешені

Қаратау кен өңдеу кешені - өндірістік кәсіпорын, "Қазфосфат" ЖШС-нің филиалы. Кәсіпорын 1998 жылы "Қаратау" акционерлік қоғамы негізінде құрылған. Өндірістік негізі – фосфорит кентасын өндіретін және өңдейтін тау-кен комбинаты. Жаңатас қаласында ...

                                               

Қаратау кен-химия комбинаты

"Қаратау" кен-химия комбинаты - өндірістік кәсіпорын, "Қазфосфат" ЖШС-нің филиалы. Қаратау қаласында орналасқан. 1946 жылы Шолақтау кен-байыту фабрисы болып құрылған кәсіпорын 2001 жылы "Қаратау" кен өңдеу кешені құрылымына енді. Өндірістік негіз ...

                                               

Қаратау көшесі (Астана)

Қаратау көшесі Ғ. Мұстафин көшесінен басталып, Ақарыс, Бекарыс, Жанарыс, Жаркент, Бурабай, Жайық, Ертіс, Бұқтырма, Есіл, Шу, Лепсі, Іле, Еділ көшелерін қиып өтеді. Ұзындығы - 1636.3 м. Бұрынғы атауы №З көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы. Қаратау - ...

                                               

Қаратау-сүт

Қаратау-cүт - сүт өнімдерін шығаратын өндірістік кәсіпорын, акционерлік қоғам. Бұрынғы Қаратау сүт зауытыты негізінде құрылған. Кәсіпорын күнделікті тұтынылатын пастерленген сүт, айран, қаймақ, сүзбе, ірімшік, йогурт, сары май, т.б. сүт өнімдерін ...

                                               

Қаратпа сөз

Қаратпа сөз - сөйлемде айтылған ойдың кімге арналғанын білдіру не оған басқаның назарын аудару мақсатында жұмсалатын сөз немесе сөз тіркесі. Қаратпа сөз, сөйлемде басқа сөздермен грамматикалық байланысқа түспей, ерекше әуенмен айтылады, сөйлеушін ...

                                               

Қаратұз

Қаратұз – тұзды көл шөгінділеріне тиесілі, беткі жазықтығы тұнбатұз қабатшасымен көмкеріліп жататын ас тұзы қабаты; әдетте жымдасып үлгермеген лай аралас тұз кристалдары жиынтығынан тұрады.

                                               

Қарауыл

Қарауыл – қару-жарақ қоймасын, әскери техниканы және т.б. әскери объектілерді күзететін және қорғайтын бөлім. Гарнизондық Қ-ға және күзет кызметтеріне әскери округ көлемінде әскери округтің қолбасшысы, ал гарнизон көлемінде гарнизон бастығьі басш ...

                                               

Қарауыл көшесі (Астана)

Қарауыл көшесі Г. Потанин көшесінен басталып, Ә. Молдағұлова көшесінде аяқталады. Керегетас, Б.Хмельницкий, Найзақара көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 976 м. Бұрынғы атауы Зеленый Переезд. Қарауыл - Шығыс Қазақстан облысы Абай ауданының орталығы ...

                                               

Қарахан көшесі

Қарахан көшесі - Тараз қаласының көне Атшабар, қазіргі Достық орталық алаңы арқылы өтетін Төле би көшесімен шектеседі. Кеңес дәуірі кезінде А.Н. Радищев атымен аталды. Орталық Азияның ежелгі қалаларындағы көшелерге тән доғаша иіліп, әйгілі Қараха ...

                                               

Қарахан әулеті заманының өнері

Қарахан әулеті заманының өнері - Қарахан мемлекеті кезеңінде тұрғызылған сәулет өнерінің озық үлгілері. 10 – 12 ғасырда Жетісу, Сырдария алқаптарында қала, мешіт, монша, кесене тас көпір салу ісі өркендеді. Архитектура құрылыстарға күйдірілген қы ...

                                               

Қараш батыр

Қараш батыр - жоңғар басқыншылығына қарсы күрескен батыр. ұлы жүз Шапырашты руының Есқожа тармағынан. Қараштың өкесі Жарылғап - Қарасай батырдың немересі. Қараштың батырлығымен қоса қазақ-қырғыз арасына тату көршілік қарым-қатынас орнатып, ел бір ...

                                               

Қараша

Басқа мағыналар үшін Қараша деген бетті қараңыз. Қараша лат. November - қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 11-ші келетін ноябрь айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 9-ші айы. Қазіргі санмен қарашаның 18 - желтоқсанның 17. 2019 жылды ...

                                               

Қарашаш ана көшесі (Астана)

Қарашаш ана көшесі ақын Сара көшесінен басталып, Ұмай ана, Тұмар ханым, Айша бибі, Қыз Жібек, Айман-Шолпан, Мәриям Жагорқызы көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 898.5 м. Бұрынғы атауы №22 көше. "Комсомольский" тұрғын алабы. Қарашаш ана - Қожа Ахмет ...

                                               

Қарағайлы орамы (Астана)

Бұрынғы атауы Вагонный қысқа көшесі. Қарағайлы орамы Үшқоңыр көшесінен басталады. Ұзындығы - 256.4 м. Қарағайлы деп қарағай көп өскен, қарағайы қалың жерді айтады. Еліміздің бірқатар жерлерінде осы аттас ауыл аттары кездеседі.

                                               

Қарағайлы орман

Қарағайлы Орман, қарағайлы тоғай – қарағай өсетін мәңгі жасыл қылқан жапырақты орман алқабы. Негізінен солтүстік жарты шарда өседі: Солтүстік Америка жерінде қарағайдың бірнеше түрі бірігіп, тоғай құрайды немесе секвойя ағашымен бірігіп аралас ор ...

                                               

Қарағанды артезиан алабы

Қарағанды артезиан алабы, Сарыарқаның орталығында жатқан жер асты суы бар өңір. Ауданы 1200 км²-дей. Қарағанды артезиан алабы гидрогеология құрылымы жағынан өте күрделі екі қабатты синклинальдық құрылымнан тұратын қазаншұңқырда орналасқан. Қазанш ...

                                               

Қарағанды бірінші мемлекеттік аймақтық электростансасы

Қарағанды бірінші мемлекеттік аймақтық электростансасы - Қарағанды көмір бассейнін электр энергиясымен камтамасыз ету үшін жасалған энерғетика жүйесіндегі бірінші аса ірі электр стансасы. Стансаны салу Қарағанды көмірі мен Нұра өзені бойында, Сам ...

                                               

Қарағанды вагон депосы

Қарағанды вагон депосы. Қазақстан темір жол Қарағанды бөлімшесіне қарайды. 1935 ж. жылжымалы құрамдарға және жүк пойыздарына техникалық қызмет көрсету үшін құрылған. Депо құрамында 3 қызмет көрсету пункті, көмір тиейтін вагондарды дайындау пункті ...

                                               

Қарағанды жұмысшы әйелдері

Қарағанды жұмысшы әйелдері, Ұлы Отан соғысы жылдарында кәсіпорындардан, құрылыстан, транспорттан майданға кеткен жұмысшылардың орның басқан жұмысшы Әйелдер. "Правда" 1941 жылдың маусымында: "Біздің 200 млн ұлы халқымыздың тен жартысы әйелдер. Бұл ...

                                               

Қарағанды заң институты

Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің Бәрімбек Бейсенов атындағы Қарағанды заң институты жоғары оқу орны болып табылады, онда күндізгі және сырттай оқыту факультеттерінде жедел-іздестіру қызметі және тергеу-криминалистикалық маманданул ...