ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 200




                                               

Қазақтың ұяң жүнді құйрықты қойы

Қазақтың ұяң жүнді құйрықты қойы – ет, май, жүн бағытындағы қой тұқымы. Еділбай қойы қошқарымен жақсартылған қазақтың қылшық жүнді жергілікті құйрықты қой саулықтарын cараджа, дегерес етті-жүнді және тәжік қойы қошқарларымен күрделі будандастыру ...

                                               

Қазақша орама

Қазақша орама - сиырдың, бұзаудың не қойдың етін үсақ тісті еттартқыштан өткізеді. Оған сарымай, сүт не су құяды, тұз, ұнталған қара бұрыш салып, бірыңғай масса алынғанша жақсылап араластырады да тағы етгартқыштан өткізеді. Одан соң еттің турамас ...

                                               

Қазба

ҚАЗБА – Жер қойнауында немесе оның бетінде кен жұмыстарын жүргізу нәтижесінде пайда болатын кен құрылысы. Кен Қазбалары атқаратын міндеті мен белгіленген мерзім ішінде сақталу мақсатына қарай әр түрлі көлік және инжинерлік құрылғыларымен, арнайы ...

                                               

Қазба іздер

Қазба іздер - таужыныстардың қат-қатбатталу жазықтығы бетінде некен-саяқ ұшырасып қалатын жәндіктер мен өсімдіктер тіршілігінің іздері

                                               

Қазба көмірлер

Қазба көмірлер - жанғыш қатты шөгінді тау жынысы, өсімдіктен жаралған, құрамында әрдайым белгілі бір мөлшерде минералдық қоспалар болады, басқа шөгінді тау жынысытар арасында қабат тәрізді жатындар түрінде орналасады. Күлділігі жоғары жаралымдард ...

                                               

Қазба көмірлердің құрылымы

Қазба көмірлердің құрылымы - көмір ингредиенттері мен микроқұрамбөліктерінің жиынтығы. Микро және макроқұрылымдарға бөлінеді. Пішіні мен заттық кұрамы әр түрлі ингредиенттердің жиынтығы. Макроқұрылымы бойынша барлык көмірлер біркелкі немесе жолақ ...

                                               

Қазба піл

ҚАЗБА ПІЛ, Сергеев пілі – Сергеев қ-нан 18 км жердегі қазынды орны. Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданында, 1980 ж. су құбыры траншеясын салу кезінде табылған. Қазақстанда сүйегі өте сирек кездесетін пілдің бірегей жаңа түрі. Қазба піл Сол ...

                                               

Қазба су

Қазба су - таужыныстар ішінде, өткен геологиялык дәуірлерден сақталған және литогенез барысында құрамы әр түрлі өзгерістерге ұшыраған жер асты суы. Қазба сулар седиментациялық және көмілген суларға бөлінеді. Таужыныстарда өткен геологиялық кезеңд ...

                                               

Қазба топырақ

Қазба топырақ - бұрынғы геологиялык кезендерде жаралған топырақ. Қазба топырақ лесстердегі гумусты горизонттар, көмір қабаттарының астындағы өсімдік тамырлары сақталған саздар, кейбір көмірлі құмды-сазды таужыныстар, мору қыртысы және т.б. қазба ...

                                               

Қазба өсімдіктер

ҚАЗБА ӨСІМДІКТЕР – таңбалары біздің заманымызға дейін жер қойнауында сақталған ежелгі заман өсімдіктерінің қалдықтары. Олардың ішінде осы күні кездесетін және жойылып кеткен түрлері де бар. Қазба өсімдіктердің діңдері минерал тұздарды сіңіру арқы ...

                                               

Қазгеофизика

Қазгеофизика - Қазақтың геофизикалық жұмыстар жүргізу өндірістік геологиялық бірлестігі 1981 жылы құрылды. Бірлестіктің негізгі міндеті геофизикалық жұмыстың геологиялық және экономикалық тиімділігін арттыру.Өндірістік геологиялық бірлестіктің құ ...

                                               

Қазгеошельф

Қазгеошельф - 1996 жылы "Қазақстанкаспийшельф" АҚ және "ПетроАльянс Сервисес Компании Лимитед" теңізде сейсмикалық операциялар жүргізу үшін құрған бірлескен кәсіпорын - компания. Қарамағында ең жаңа технологиялық жабдықтармен жарақтандырылған 26 ...

                                               

Қазмортрансфлот, ұлттық теңіз жолы компаниясы

Қазмортрансфлот, ұлттық теңіз жолы компаниясы - акционерлік қоғам. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 1998 жылы 4 желтоқсанындағы №1239 Қаулісімен құрылған. Компанияның акционерлері республиканың Көлік және коммуникация министрлігі және "ҚазМұнайГ ...

                                               

ҚазМұнайГаз - Консалтинг, АҚ

ҚазМұнайГаз - Консалтинг, АҚ - Қазақстан Республикасының Өкіметі шешімімен құрылған, Қазақстан Республикасының минералды ресурстар мен энергетика министрлігінің және Қазақстан Республикасының юстиция министрлігінің мұнай операциясын өткізуде мемл ...

                                               

Қазмұнайгаз-Тельф

Қазмұнайгаз-Тельф - Атырау облысының Жылыой ауданында, Атырау қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 180 км қашықтықта орналасқан Қараарна және Шығыс Көкарна кен орындарын барлаумен және олардан мұнай мен газ өндірумен айналысатын жауапкершілігі шектеу ...

                                               

Қазмұнайгазбарлау

Қазмүнайгазбарлау - мұнай және газ бойынша Қазақ Өндірістік геологиялық басқармасы. 1972 жылы Гурьев қаласында Қазақ КСР Геология жәнежер қойнауын қорғау министрлігінің мұнай мен газға геологиялық іздеу және барлау жұмыстарын жургізетін мекемелер ...

                                               

Қазмұнайгазгеология

Қазмұнайгазгеология - Батыс Қазақстанда мұнай мен газға қатысты геологиялық барлау жұмыстарына жетекшілік жасайтын өндірістік-геологиялық бірлестік. Ол "Қазақстанмұнайбарлау" басқармасының негізінде 1980 жылы құрылып, бірақ жыл өмір сүрді де, "Ақ ...

                                               

Қазмұнайгазмаш

Қазмунайгазмаш - ұңғыма өрнеуіне орнатыпатын мұнай-газ жабдықтарын және құбырлық арматура өндіруге мамандандырылған қазақстандық кәсіпорын - жабық акционерлікқоғам. Компания Қазақстан Республикасының мұнай-газ секторы өнеркәсібін технологиялық қо ...

                                               

ҚазМұнайТеңіз, теңіз мұнай компаниясы

ҚазМұнайТеңіз, теңіз мұнай компаниясы - жабық акционерлік қоғам. "ҚазМұнайГаз" ұлттық компаниясың акционерлік қоғамының жүз пайыз қатысуымен 2003 жылдың 14 наурызында құрылды. Қызметінің негізгі бағыттары: жер қойнауын пайдалану құқығына ие болу, ...

                                               

Қазпромставба

Қазпромставба - Атырау облысындағы кейбір мұнай кен орындарын пайдалану, тұрғын үй мен әлеуметтік қызметке арналған нысандардың құрлысын жүргізу үшін құрылған Чехия-Қазақстан бірлескен кәсіпорны. 1991 жылы құрылған. Құрылтайшылары - "Теңізмұнайга ...

                                               

ҚазТрансКом

ҚазТрансКом - акционерлік қоғам. 2001 жылдың 1 тамызында бірнеше телекоммуникациялық компаниялардың - "КаспийМұнайБайланыс", "Ақтөбемұнай-байланыс" және "Байланыс" акционерлік компанияларының - бірігуі нәтижесінде құрылды. "ҚазТрансКом" акционерл ...

                                               

Қазу деңгейінің жылдық төмендеуі

Қазу деңгейінің жылдық төмендеуі - қазылатын кен орнының белгілі шеңберіндегі қазу жазықтығы деңгейінің тіке бағытта жылдық орташа төмендеуі. Бұл кен орнын қазудың қарқынын көрсетеді.

                                               

Қазу машиналары

Қазу машиналары - тау-кен массасын қопару, тиеу, жеткізу, тасымалдау, әр түрлі мақсатпен қазбаларды жүру, бекітпелерді орнату, кені алынған бос кеңістікті тығындау үшін арнайы қолданылатын машиналар.

                                               

Қазфосфат

Қазфосфат – химия өнеркәсібіндегі өндірістік құрылым, жауапкершілігі шектеулі серіктестік. 1999 ж. құрылған. Жамбыл және Түркістан облыстарындағы бірқатар химиялық кәсіпорындарды біріктіреді. Негізгі өндірістік нысандары: "Қаратау" кен өңдеу кеше ...

                                               

Қазхиммонтаж холдинг

Қазхиммонтаж холдинг - 1976 жылдың 20 желтоқсанында құрылған ашық акционерлік қоғам. Негізгі жұмыс түрлері: нысандарды пайдалануға дайын күйде салып беру; жұмыс жасаудың жобалық-сметалық құжаттамасын және жобасын жасақтау; құрылыс және технология ...

                                               

Қазымбек Арабин

Қазымбек Арабин - ақын, аудармашы, баспагер. ҚХР жазушылар одағының мүшесі. Пекии орталық Ұлттар институтының дайындық сыныбын, Пекин педагогикалық Университетінің кытай филол. Кәсібін бітірген. 1970 - 1998 жылдары Пекин орталық Ұлттар баспасында ...

                                               

Қазына

Қазына – жадығаттық құндылықтардың сақталған жері, осы ұғымның атауы. Қазына жекелеген адамдарда, олардың қоғамдастығында, мемлекетте болуы мүмкін. Мемлекетте қазына қаржылай және жадығаттық құндылықтардың жиынтығы деген ұғымды білдіреді, яғни қа ...

                                               

Қазына Аймағамбетова

Аймағамбетова, Қазына – педогогика ғылыми докторы. ҚазПИ-дің геогр. факультетін бітірген. "Балдырған" журналы редакциясында, педогогика ғылыми-зерт. институтында аға ғылыми қызметкер, бөлім меңгерушісі болды. 1980 жылдан Қазақ мемлекеттік қыздар ...

                                               

Қазыналық кәсіпорын

Қазыналық кәсіпорын - жедел басқару құқығымен мемлекет мүлкіне ие болған кәсіпорын Қазақстан Республикасы Үкіметінің немесе жергілікті атқарушы органның шешімі бойынша құрылып, құрылтайшы бекіткен қазыналық, кәсіпорынның жарғысы оның құрылтай құж ...

                                               

Қазыналық міндеттеме

Қазыналық міндеттеме - ұстаушылардың ақша қаражаты бюджетке енгізілгенін куәландыратын және осы құнды қағаздарды барлық иелену мерзімінде белгіленген табыс алуға құқық беретін, мемлекеттік қағаздарды тұрғындар арасында ерікті негізде орналастыру ...

                                               

Қазынашылық Билет

ҚАЗЫНАШЫЛЫҚ БИЛЕТ – ұсақталмайтын және асыл металдарға айырбасталмайтын қағаз ақша түрі. Оны үкімет органдары мемлекеттік бюджет тапшылығын жою үшін шығарып тұрған. Қазынашылық билет қазіргі кезде сирек кездеседі. Мемлекеттің айналымдағы қысқа ме ...

                                               

Қазынашылық міндеттемелер

Қазынашылық міндеттемелер – мемлекеттік бағалы қағаздар. Қазынашылық міндеттемелерді айналысқа қазынашылық немесе уәкілетті қаржы органы шығарады. Қазынашылық міндеттемелер ұстаушысының бюджетке ақшалай қаражат салғанын куәландырады және бүкіл ие ...

                                               

Қазынды су

Қазынды су – ерте дәуірлерде жерге сіңіп, су өткізбейтін қабаттар үстінде сақталып қалған жер асты суы. Құрамы сыйыстырушы тау жыныстарының литогендік өзгеруіне сәйкес келеді. Пайда болу ерекшеліктеріне қарай седиментациялық, көміліп қалған инфил ...

                                               

Қазып алу бірлігі

Қазып алу бірлігі - геологиялық жағдайы мен технологиялық шамалары біркелкі кен орнының қазып алуға арналған шағын бөлігі. Қазып алу барысында қабылданған жүйенің және оның шама шартының өзгермеуі, қолданылатын техниканың біркелкі болуы, қазатын ...

                                               

Қазып алу учаскесі

Қазып алу учаскесі - қазып алу алқабының бір қанаты мен аралық этаж аясындағы бөлігі. Кейбір ерекше жағдайда, қазып алу алқабы мен қазып алу учаскесі бір ұғымды білдіреді.

                                               

Қазық

ҚАЗЫҚ – жерге қағуға арналған үшкір құрал; ағаштан, темірден жасалады. Қолданылатын орнына қарай бірнеше түрге бөлінеді. Жуандығы мен ұзындығы жер топырағына орай мөлшерленеді. Желі қазық көбінесе қайыңнан жасалады. Ат арқандайтын, мал байлайтын, ...

                                               

Қазэнергокабель

ҚАЗЭНЕРГОКАБЕЛЬ” – энергетика кәсіпорны. 1999 жылы құрылған. Кәсіпорын ішкі және сыртқы рынок үшін кабель-өткізгіш сым өнімін өндіріп, сатуды мақсат етеді. Дайын өнімді тікелей тапсырыскерлер Қазақстанда және таяу шет елде сатады; қ.

                                               

Қайбалы

Қайбалы, қойбалы – түркі тайпасы. 18 ғасырдада Енисей өлкесінің жоғарғыойпаты мен Қайбалы даласын жайлап, өздерін қайба немесе қойба деп атаған. 1858 жылы Қайбалы 7 руға бөлінді. Салт-санасы, әдет-ғұрпы, тұрмысы көршілес Минусинск татарларына ұқс ...

                                               

Қайбұлад Ерниязов

Қайбұлад Ерниязов - 1938 жылы 21 мамырда Қарақалпақстанның Тахтакөпір ауданында туған. Ташкент Мемлекеттік университетінің журналистика факультетін 1961 жылы тамамдағаннан кейін "Еркін Қарақалпақстан" бұрынғы "Совет Қарақалпақстаны" газеті редакц ...

                                               

Қаймана

Қаймана. Бұл сөздің мағынасын түсіндірме сөздікте - еш қатысы жоқ, көлденең, бөгде қалпында ұғындырады. ".өзге қаймана қазақтың бұнымен ісі жоқ". Сөз төркіні - араб тілі. Онда бұл тұлғалас сөздің мағынасы - құпия, жасырын. Біздің тілімізде, көп ж ...

                                               

Қайнар (университет)

Қайнар Университеті – жоғары оқу орны. 1991 жылы ашылған. Күндізгі, кешкі және сырттай оқу түрлері бойынша қазақ тілі мен әдебиеті, халықаралық қатынастар, халықаралық экономика, заң, шет тілдері, информатика, педагогика және психология факультте ...

                                               

Қайнар көз

Қайнар көз - затты немесе қуатты шығаратын орын не нысан. Суықтың уақытша қайнар көзі - шектеулі мерзім ішінде керекті температураның сақталуын қамсыздандыратын фургон-рефрижераторда суықтың қайнар көзі.

                                               

Қайнатпа

ҚАЙНАТПА, медицинада – дәрі-дәрмектің сұйық түрі. Оларды дәрілік өсімдік шикізатынан алынған концентратты суда еріту немесе су моншасымен қыздыра отырып сумен экстракциялау арқылы алады. Қайнатпаны сұйық дәрі ретінде ішеді және денеге шыққан жара ...

                                               

Қайнату

Қайнату - азық-түлік өнімдерін сұйық немесе булы ортада өндеу. Қайнату - баяғы заманғы тағамның жасалу әдісінің үшінші түрі. Бұл екі "қүрғақ" әдістен кейін ашық отты және күлде көміп пісіруден кейін пайда бодцы. Ұзақ уақыт бойы қайнатуды көзе ыды ...

                                               

Қайнаға

ҚАЙНАҒА, қайын аға – туыстық атау. Қайнаға ерлі-зайыптылардан жасы үлкен ер адам. Күйеуіне әйелінің ағалары, әйеліне күйеуінің ағалары қайнаға болады. Күйеуі мен әйелі бір-бірінің аталас, рулас ағаларын да қайнаға деп атайды. Туған қайнаға, немер ...

                                               

Қайны

ҚАЙНЫ, қайын іні – туыстық атаулары. Ерлі-зайыпты адамдардың өздерінен жасы кіші інісі. Күйеуіне әйелінің інілері, әйеліне күйеуінің інілері қайны болады. Ерлі-зайыптылар бір-бірінің аталас, рулас інілерін де қайны деп атайды. Кей жерлерде балдыз ...

                                               

Қайран

Қайран. Қазіргі түсінігімізде - әл-дәрмен, қауқар дегенді білдіреді. ".оған қарсы қоюға өзімнің еш қайраным жоқ.". "Қайран" сөзінің бір ерекшелігі көбіне "жоқ" тұлғасымен тіркесте көрінеді. Сөз төркіні түркі тілдері деуге дерек жоқ емес. Хакас ті ...

                                               

Қайрат Рысқұлбеков көшесі (Астана)

Қайрат Рысқұлбеков көшесі Абылай хан даңғылынан басталып, Шәкәрім Құдайбердіұлы даңғылында аяқталады. Ұзындығы - 671.7 м. Қайрат Рысқұлбеков 1965-1987 - 1986 жылғы Желтоқсан көтерілісінің қаһарманы. Жамбыл облысының Сарысу ауданында дүниеге келге ...

                                               

Қайрақты кен-металлургия комбинаты

ҚАЙРАҚТЫ КЕН-МЕТАЛЛУРГИЯ КОМБИНАТЫ – түсті металлургия кәсіпорны. Жоғары Қайрақты және Солтүстік Қатпар кеніштерін игеру мақсатында 1986 жылы құрылған. 1992 жылдан қазіргі атымен аталады. Солтүстік Қатпар кенішінен алынған кентасты тәжірибелік-өн ...

                                               

Қайрақты орамы (Астана)

Бұрынғы атауы Карьерный қысқа көшесі. Қайрақты орамы Арқарлы көшесінен басталып, Аққайың орамында аяқталады. Ұзындығы - 103.2 м. Қайрақты - Есіл алабындағы өзен. Ақмола облысының Атбасар, Жақсы аудандары жерімен ағып өтеді. Ұзындығы - 66 шақырым. ...