ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 102




                                               

Программаның күрделілігі

Программаның күрделілігі - программа әзірлеуде көп еңбек сіңіруді сипаттайтын көрсеткіш. Құрылымдық және статикалық күрделілік болып бөлінеді. Программалық модульдердің құрылымдық күрделілігі программаның өзара әрекеттесетін құрауыштарының саныме ...

                                               

Программаның сұраныс блогы

Программаның сұраныс блогы - компьютерлердің бірыңғай жүйесінде - мәселелер супер дидарымен жөне байланыстар супер дидарымен даярланатын, әрі проблемалық программаны басқаруға қажетті ақпараты бар негізгі жад.

                                               

Программаның құрылымдық басылмасы

Программаның құрылымдық басылмасы - оқу мен талдауға қолайлы түрдегі мәтіннің басылымы. Мұнда әрбір оператор жеке жолға орналастырылған, блоктар мен циклдердің қатталғандығы оңға ығысуымен белгіленген.

                                               

Прогрессивтік ассимиляция

Бір сөз көлемінде немесе бірнеше сөз аралығында алғашқы дыбыстың кейінгі дыбысқа артикуляцпя жағынан өзіне ұқсата ықпал етуін прогрессивтік ассимиляция дейміз. Кей авторлар жуан түбірге қосымшаның жуан түрде, жіңішке түбірге қосымшаның жіңішке тү ...

                                               

Проектор

Проектор - күрделі пішінді беттері бар тетіктерді тексеруге арналған аспап. Бүл аспаптардың экрандарында тексерілетін тетіктің үлкейтілген кескіні түседі. Проекторлар өтетін немесе шағылысатын сәулелерде жұмыс істеуі мүмкін. Тетік өлшемдері арнай ...

                                               

Проекциялайтын сәулелер байламы

Проекциялайтын сәулелер байламы - нысан нүктелерін осы нүктелердің бейнесімен қосатын түзулер жиынтығы. Орталық проекциялау кезінде проекциялайтын сәулелер байламының барлық сәулелері бір нүкте - проекциялар ортасы арқылы өтеді. Проекциялайтын сә ...

                                               

Проекциялық сканер

Проекциялық сканер - түпнұсқа рамкаға орнатылып сканерлеу процесі өтпелі сәуле арқылы, әдетте үлкейту масштабында атқарылады. Слайдты сканер деп те атайды.

                                               

Прокуратура органдарының кадрлары

Прокуратура органдарының қызметкерлігіне денсаулығына қарай жұмыс істеуге жарамды, жоғары білімі бар азаматтар қабылдануы мүмкін. Бұрын сотталған, мемлекеттік қызметтен қуылған прокуратура қызметкерлері, құқық қорғау органы, әділет министрлігінде ...

                                               

Прокуратураның құқықтық актілері

Прокуратура өз қызметінің барысында атқарылуы міндетті түрлі актілерді қабылдайды. Бұлар - наразылық қаулылар, тапсырмалар, арыздар, санкциялар, нұсқаулар, ұсыныстар, заңды түсіндірме түріндегі прокурордың қадағалау актілері. Наразылық - оны прок ...

                                               

Прокурор

Прокурор - жедел іздестіру қызметін, анықтаудың, тергеудің және сот шешімдерінің заңдылығын қадағалауды, сондай-ақ қылмыстық процестің барлық сатыларында қылмыстық ізге түсуді өз құзыреті шегінде жүзеге асыратын лауазымды тұлға: Қазақстан Республ ...

                                               

Прокурордың өкілеттігі

Прокурордың өкілеттігі Прокурор істі алдын ала тергеу амалдары аяқталғаннан кейін қылмыстық істің одан арғы қозғалысын анықтайды, тергеліп болған істі, атап айтқанда, айыптау қорытындысын прокурор растаса ғана сот өз қарауына алуы мүмкін. Сотта п ...

                                               

Прокурорлық қадағалау

Прокурорлық қадағалау - барлық заңды тұлғалар, лауазымды адамдар мен азаматтардың, сондай-ақ құқық қорғау органдары қызметінің барлық сатыларында заңдардың дәл және бір үлгімен орындалуын жүзеге асыратын еліміздің Бас прокуроры мен оған бағынышты ...

                                               

Пролювий

Пролювий - байырғы тау жыныстары үгіндісінің сел әсерінен тау етегінде жиналып шөгуі. Қазақстандағы Алматы қаласы осы пролювийдің үстінде орналасқан. Пролювийдің тау жағына ең ірі кесек тастар жиналады да, ал етек жағында - жазығында ұлпа жыныста ...

                                               

Пролювий, пролювийлік шөгінділер

Пролювий, пролювийлік шөгінділер – уақытша ағын сулар арқылы тасымалданған, таулы атыраптардың етектерінде ысырынды конус түрінде жиналып, көмкере жайылған борпылдақ тау жыныстарының жиынтығы. Тұрақсыз ағын сулары тау етегіне жеткен кезде көп тар ...

                                               

Промилле

Промилле - қандай да бір шаманың мыңнан бір бөлігі. Теңіз суы тұздылығының өлшем бірлігі, судың 1000 салмақтық бөлігіне тұздың қанша салмақтық бөлігі келетінін көрсетеді. Промилле ‰ деп белгіленеді.

                                               

Прономиналдану

Прономиналдану есімдікке айналу орыс. прономинализация - баска сөз табына жататын сөздердің есімдікке айналуы. Мысалы: Прономиналдануған зат есімдер: дәнеңе, бірдеңе, ісім, элдекім; Прономиналдануған сын есімдер: барлық, куллі.

                                               

Пропедевтика

Пропедевтика - пропедевтика, клиникаға кіріспе - науқас. Адамды клиникалық зерттеу әдісімен оқытуды, осы пәнге қатысты ауру белгілерін қарастыратын және дәрігерлік деонтология негізінде дәрігердің жеке кәсіби қасиеттерін тәрбиелейтін клиникалық п ...

                                               

Пропорционалдық циркуль

Пропорционалдық циркуль - тиісті механизм көмегімен аяқтарының бойлық кесілген жерінде жылжитын топсалы циркуль. Мәлім түзу кесіндіні бірнеше тең бөліктерге болу немесе белгіленген үлкейтумен немесе кішірейтумен пландарды жасау үшін қолданылады.

                                               

Пропорция

Пропорция, математикада - a, b, c, d төрт шаманың екі қатынасы арасындағы теңдік: a: b = c: d {\displaystyle a:b=c:d}, немесе басқаша жазғанда a b = c d {\displaystyle \ {\frac {a}{b}}={\frac {c}{d}}}. Мұндағы a мен d - пропорцияның шеткі мүшелер ...

                                               

Просодия, просодика

Просодия, просодика бірнеше мағына білдіреді: сөйлеу сегменттерін ажырату не біріктіру сиякты сөйлеуге кажетті супрасегменттік күралдардын атауы. Бұл мағынада Просодия өлең сөзді талдауда колданылады; сөйлеудің фонетикалык супрасегменттік сипатын ...

                                               

Протеза

Протёза - сөйлеу тілінде кейбір сөздердің алдынан дыбыс қосылып айтылуы. Мысалы: ылақ лақ, ірет рет, ылайық, лайық, ыстақан стақан.

                                               

Протерозой эонотемасы

Протерозой эонотемасы - кембрийге дейінгі таужыныстардың архей эонотемасын көмкеріп жатқан үстіңгі эонотемасы; эонотема қимасының беткі өңірлерінде органикалық қалдықтар - көкжасыл балдырлар мен бактериялардың тіршілік белгілері ұшырасады; үш топ ...

                                               

Протомұнай

Протомұнай. Мұнайдың қалыптасуы жер қойнауындағы бүкіл органикалық заттардың диагенез белдемінде биогендік факторлар әсерінен немесс катагенез белдеміндегі термокатализ салдарынан жаппай таушайырлануы нәтижесінде жүзеге асады деп есептейтін ескір ...

                                               

Протрузия

Протрузия - біршама иілмелі не ақпа таужыныстардың салқын да қатты күйін сақтай отырып, жер қыртысының өздері орналасқан деңгейден жоғарырақ өңірлеріне сығыла жылыстауы; жер қыртысының беткі деңгейлеріне салқын күйінде кірігуге мейлінше бейім тау ...

                                               

Профессиография

Профессиография - индивидтің психофизиологиялық және психикалық қасиеттеріне белгілі мамандықтың қоятын талаптар жүйесінің сипаттамасы; кәсіптік психодиагностиканың негізі.

                                               

Профиль

Профиль - география мен геология ғылымдарында кездесетін вертикалды қималар немесе кейбір рельеф формаларының, геологиялық қабаттардың көлденең қимасы. Бұл вертикалды жазықтықта рельеф формаларьшың, жер қабығы құрылысымен құрамының өзгеруін зертт ...

                                               

Профильдік сыныптар

Профильдік сыныптар - оқушылардың қызығушылығы бойынша құрылған сыртқы дифференциадия түрі. Ол негізгі сынып оқушыларының қызығушылығын өзгермейтін құрамында көреді.

                                               

Процедура (Procedure)

Процедура - керектігіне қарай жұмыс істейтін бағдарламаның ішінен алынатын жөне белгілі бір жұмысты орындайтын бағдарлама бөлігі; қандай да бір алгоритмдік тілдің немесе бағдарламалау тілінің ережесі бойынша синтаксистік қалыпқа келтірілген N оры ...

                                               

Процедура модификациясы

Процедура модификациясы - пайдаланудың жаңа нұсқасына процедураны баптау мақсатымен процедура операторларын өзгерту, жою немесе жаңа операторлар үстемелеу.

                                               

Процедура сипаттамасы

Процедура сипаттамасы - нақтылы параметрлермен процедураны шақыру кезінде ауыстырылатын формалдық параметрлердің, процедураның атауын, сондай-ақ процедуралардың басталуы мен аяқталуын анықтайтын басқару операторларының жинағы.

                                               

Процедуралық бағдарланған тіл

Процедуралық бағдарланған тіл - белгілі бір топқа жататын мәселелерді шешу алгоритмдерін бейнелеу үшін арналған бағдарламалау тілі. Сандық есептерге арналған тілдер - Algol Алгол, Fortran Фортран, Pascal Паскаль, Basic Бейсик жөне тағы басқа; сим ...

                                               

Процедуралық емес тіл

Процедуралық емес тіл - пайдаланушының мәселені шешу кезінде жетуі қажет мақсаттарын бұл мақсаттарды әрекеттер тізбегі түрінде пайдаланатын нақты нұсқауларды бермей формалайтын тіл.

                                               

Процедуралық ұсыну

Процедуралық ұсыну - сипаттау бірлігі процедура болатын алгоритмді сипаттау немесе білімдерді ұсыну тәсілі.

                                               

Процеске қатысушылар

Қылмыстық ізге түсуді және сотта айыптауды қолдауды жүзеге асыратын органдар мен адамдар, сондай-ақ қылмыстық, іс бойынша іс жүргізу кезінде өздерінің немесе өздері білдіретін құқықтар мен мүдделерді қорғайтын адамдар: прокурор, тергеуші, анықтау ...

                                               

Процессор регистрі

Процессор регистрі - негізгі немесе аралық мәліметтерді не олардың бөліктерін сақтауға арналған және машиналық командаларды орындау кезінде пайдаланылатын мөлшері, әдетте, бір немесе екі машиналық сөз болатын процессор жады.

                                               

Процессордың шапшаңдығы

Процессордың шапшаңдығы - процессордың уақыт бірлігінде орындай алатын қарапайым операциялар саны. Кейде мегагерцпен өрнектелген ырғақтылық жиілікпен де беріледі.

                                               

Процессордың қалып-күйі

Процессордың қалып-күйі - орталық процессордың жұмыс істейтін екі режимінің бірі: міндеттер режимі немесе супер дидар режимі.

                                               

Процессордың үзу жүйесі

Процессордың үзу жүйесі - Есептеу жүйесінің немесе компьютер ішіндегі жөне сыртқы ортадағы оқиғаларға процессордың жедел жауап әрекетін ұйымдастыруға арналған жүйе. Үзу жүйесі шалғай құрылғының дайындығы немесе қалып-күйі жайында сұрату жасайтын ...

                                               

Процессорлық жад

Процессорлық жад ; processor storage) - процессор орындап жатқан командаларда тікелей пайдаланылатын мәліметтерді сақтауға арналған, оның бөлігі болып саналатын процессордың жедел жады.

                                               

Процесті басқару блогы

Процесті басқару блогы - шағын компьютерлер жүйесінің МОСВП операциялық жүйесінде - жорамал жүйелі адрестік кеңістікте орналасқан, арнайы жүйе процесінде пайдаланылатын және процесс туралы ақпараты бар кесте. Бүл кесте екіге бөлінеді: программалы ...

                                               

Псевдоморфозалар

Псевдоморфозалар - минералогияда: өздерін құрайтын затқа тән емес сырттай кристаллографиялық нысанды минералдык түзілімдер; өзіндік пішіндерімен сипатталатын, алайда түгелімен ыдырап кеткен минерал орнын өзге минералдық түзілім алуы нәтижесінде қ ...

                                               

Пситтакоз

Пситтакоз - өкпенің спецификалық зақымдануымен және организмнің жалпы улануымен сипатталатын өте жұқпалы ауру. Адамдар бұл ауруды тыныс жолдары, ас қорыту жолдары. Зақымданған тері және шырышты қабық арқылы жұқтыруы мүмкін. Білінбейтін кезең 7ден ...

                                               

Психикалық депривация

Психикалық депривация - адамның негізгі қажеттіліктеріне қол жеткізуіне ұзақ уақыт бойы шектеу жасау нәтижесінде пайда болады. Толық даму үшін ең қауіптілері сенсорлық, эмоционалдық, байланыс түрлері. Депривация эмоционалдық және интелектуалдық д ...

                                               

Психикалық тұрақтылық

Психикалық тұрақтылық - күрделі сонымен бірге селпіну жағдайларда психиканың жоғары қызметтік белсенділігінін сақталу жиынтығы. Мұғалімнің кәсіби маңызды жеке тұлғалық сапалық жағдайы.

                                               

Психодрама және социодрама

Психодрама және социодрама - жағдайлардың өмірлік мәнін түсіну және жағымсыз реакцияларды жою мен іштей қысымның алдын алу мақсатымен топ мүшелері өмірлік жағдайларды модельдей отырып, кезекпен ақтерлер мен көрермендер ретінде өздерін сынайтын то ...

                                               

Психолог

Психолог - психологиялық бiлiммен психологияның төңiрегiдегiн кәсiби қызмет орындайтын ақи көз адам бұл ғылым, психологиялық көмек немесе қолданбалы зерттеулер. Ресей Федерациясындағы психологтерiн қызмет болған ықылас аудару керек, лицензия берi ...

                                               

Психологиялық бөгеттер

Психологиялық бөгеттер - белгілі бір кұбылыстарға қатысты теріс эмоцияның күшеюі нәтижесінде бара-бар болмаған енжарлық, өзін-өзі төмен бағамдау нәтижесінде белсенділіктің тежелуі. Әлеуметтік қарым-қатынастағы бөгеттер байланыс жасудың дамымауыны ...

                                               

Психологиялық дамудың деңгейі

Психологиялық дамудың деңгейі - адамда болатын қабілет, білім, дағды мен машықтын жиынтығы басқа адамдардың үлкен тобымен немесе өмірінің басқа бір кезеңінде өзімен салыстыруы.

                                               

Психологиялық соғыс

Психологиялық соғыс - әр түрлі әдістермен адамдарды психологиялық "өңдеу" және саяси диверсия жүргізу. Сенімсіздік туғызуға тырысқан елдер кез келген жолмен адамдардың көңіл-күйіне, көзқарасына, сезіміне барынша теріс әсер етуге тырысып бағады. С ...

                                               

Психологиялық тосқауыл

Психологиялық тосқауыл - жаңа жүйе мен оны пайдаланушы арасында туындайтын бөгеу. Әдетте, жаңа жүйеге көшкенде оны пайдаланушыда қиындықтан қорқу пайда болады. Себебі жаңа жүйенің ескі жүйеден жақсы-жаман екендігі белгісіз.